Rok Marii Skłodowskiej-Curie


27 stycznia 2011 r. Senat RP, podobnie jak wcześniej Sejm RP, podjął uchwałę w sprawie ustanowienia roku 2011 Rokiem Marii Skłodowskiej-Curie. Ma to być wyraz szacunku za jej wielki wkład w rozwój nauki. Senat uznał, że Skłodowska-Curie powinna dziś być symbolem polsko-francuskiej współpracy w dziedzinie badań naukowych.

Maria Skłodowska urodziła się 7 listopada 1867 r. w Warszawie. Będąc utalentowaną uczennicą z nauk ścisłych, w piętnastym roku życia ukończyła gimnazjum. Wtedy w Europie wschodniej nie było dla niej szans na studia. Wyjechała więc do Paryża i tam w 1881 r. – jako pierwsza w historii kobieta – zdała egzaminy wstępne na wydział fizyki i chemii Sorbony. W 1903 r. uzyskała stopień doktora i wraz z mężem Pierre otrzymała Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki za badania ciał radioaktywnych. Drugiego Nobla otrzymała w 1911 r. w dziedzinie chemii. Dokonując odkrycia polonu i radu oraz opracowując metodę pozyskiwania promieniotwórczego radu, odegrała kluczową rolę w rozwoju medycyny nuklearnej, będącej dziś podstawą radioterapii. Przyczyniła się też znacząco do organizacji służb radiologicznych. Dzięki niej powstały na świecie liczne instytuty radowe, znane jako instytuty Curie. Instytut Radowy w Warszawie otwarto w 1932 r. przy ul. Wawelskiej. W uznaniu zasług Skłodowskiej, jej szczątki, jako pierwszej kobiety w historii nauki, w 1995 r. złożono w paryskim Panteonie.

W 100-lecie przyznania jej Nagrody Nobla hołd złożyli jej prezydenci: Polski – Bronisław Komorowski i Francji – Nicolas Sarcozy. W bieżącym roku zaplanowano też liczne uroczystości: m.in. IX Ogólnopolskie Sympozjum Chemii Organicznej (19–20 maja) i Sympozjum Naukowe pt. „Women in Science” (20 listopada). Wszystkie uroczystości zostaną podsumowane 25 listopada 2011 r. na Zamku Królewskim w Warszawie.

Autor: prof. dr hab. Ryszard Górecki, senator RP, wiceprezes Polskiej Akademii Nauk